Poród w karetce – postępowanie medyczne i prawa rodzącej.

W pierwszej części wpisu dotyczącego porodu w karetce poznaliśmy podstawowe zasady wzywania karetki, teraz nadszedł czas na wskazanie obowiązków ratownika medycznego i praw kobiety rodzącej w trakcie drogi do szpitala.

Definicja porodu fizjologicznego.

Literatura wskazuje, że jeżeli nie wystąpią powikłania poród fizjologiczny zwykle przebiega samoistnie,a rola ratownika ogranicza się do pomocy i wsparcia psychicznego. Zgodnie ze standardami okołoporodowymi, poród fizjologiczny, to spontaniczny poród niskiego ryzyka od momentu rozpoczęcia i utrzymujący taki stopień ryzyka przez cały czas trwania porodu, w wyniku którego noworodek rodzi się z położenia główkowego, pomiędzy ukończonym 37. a 42. tygodniem ciąży, i po którym matka i noworodek są w dobrym stanie.

Obowiązki ratownika.

Zgodnie z art. 11. ustawy prawo o ratownictwie medycznym wykonywanie zawodu ratownika medycznego polega na:

1) zabezpieczeniu osób znajdujących się w miejscu zdarzenia oraz podejmowaniu działań zapobiegających zwiększeniu liczby ofiar i degradacji środowiska;

2) dokonywaniu oceny stanu zdrowia osób w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego i podejmowaniu medycznych czynności ratunkowych;

3) transportowaniu osób w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego;

4) komunikowaniu się z osobą w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego i udzielaniu jej wsparcia psychicznego w sytuacji powodującej stan nagłego zagrożenia zdrowotnego;

Zatem podstawowe obowiązki ratownika medycznego przyjmującego poród w warunkach pozaszpitalnych to:

  1. Zapewnienie rodzącej bezpieczeństwa i spokoju. Okazanie cierpliwości, życzliwości i wsparcia psychicznego.
  2. Dodanie otuchy oraz udzielenie w możliwym zakresie podstawowej opieki medycznej.
  3. Pomoc rodzącej w regulacji oddechów podczas skurczów macicy.
  4. Podstawowym obowiązkiem ratownika jest podjęcie decyzji, czy rodzącą należy transportować czy udzielić jej pomocy przy porodzie na miejscu. Ratownik powinien spytać rodzącą o to, czy odeszły wody płodowe, czy występuje krwawienie z dróg rodnych, czy występuje uczucie parcia na stolec i uczucie parcia w okolicy pochwy. Jeżeli odpowiedzi na te pytania są pozytywne, ratownik powinien sprawdzić, czy główka dziecka jest widoczna w ujściu pochwy. W przypadku kolejnej pozytywnej odpowiedzi, poród może nastąpić niebawem i należy podjąć decyzję o pozostaniu na miejscu i transporcie kobiety dopiero po urodzeniu dziecka.
  5. Nie wolno podejmować prób odwlekania porodu. Nie wolno proponować rodzącej zaciskania ud. Jest to nieskuteczne i może powodować groźne powikłania u płodu..
  6.  Ewentualnie, w razie konieczności – resuscytacja noworodka.

Postępowanie z rodzącą.

(całą procedurę skopiowałam z artykułu dostępnego dla ratowników medycznych dotyczącego postępowania w czasie przyjmowania porodu)

W sytuacji, gdy ratownik podejmie decyzję o pozostaniu na miejscu i przyjęciu porodu, cała procedura medyczna powinna wyglądać następująco:

  1. Rodzącą należy ułożyć w miejscu, w którym będzie do niej dostęp z kilku stron (ułożenie na plecach z nogami zgiętymi w kolanach i przyciągniętymi do brzucha, uda szeroko rozchylone; pod pośladki można podłożyć zwinięty koc lub poduszkę).
  2. Umyć krocze ciepłą wodą.
  3. Pod rodzącą podłożyć czyste tkaniny łatwo wchłaniające wydzieliny (ręcznik, prześcieradło).
  4. Kiedy w szparze sromowej pojawi się główka płodu (sterylne rękawiczki) należy ułożyć płasko dłoń na wierzchołku rodzącej się główki i asekurować, tak aby zapobiec jej gwałtownemu urodzeniu się.
  5. Kiedy urodzi się główka płodu należy sprawdzić czy pępowina nie jest okręcona wokół szyi dziecka. Jeśli tak – próba uwolnienia pępowiny przekładając ją ponad główkę, jeśli zbyt krótka – przeciąć.
  6. Po porodzie główki odessać wydzielinę z ust i nosa noworodka (gruszka). Jeśli brak – przetrzeć twarz i usta czystą gazą.
  7. Kiedy rodzi się klatka piersiowa i tułów (częścią przodującą główka płodu) – ręce ułożone równolegle na skroniach główki dziecka. Jeśli częścią przodującą są pośladki płodu nie wolno za nie pociągać.
  8. W miarę możliwości poziomo podtrzymywać dziecko w trakcie porodu.
  9. Kiedy naczynia pępowinowe przestaną tętnić, podwiązać je za pomocą sterylnej gazy (ewentualnie zaciski) w dwóch miejscach: od strony matki i od strony płodu (co najmniej 10 cm), i pod osłona ręki przeciąć.
  10. W przypadku np.: konfliktu serologicznego, wcześniaka nie czekamy na ustanie tętnienia w pępowinie.
  11. Sterylną (lub czystą) gazą zetrzeć śluz i krew , a następnie powtórnie odśluzować.
  12. Wytrzeć całego noworodka, owinąć go w ciepły koc i ułożyć na boku z główką ułożoną niżej w stosunku do tułowia – tak, aby wydzielina spływała z ust i nosa dziecka.
  13. W razie potrzeby (trudności z podjęciem oddechu) masować grzbiet lub podeszwy stóp dziecka.
  14. Zapisać czas (godzina) porodu.
  15. W przypadku porodu bliźniaczego przygotować się do odebrania porodu drugiego dziecka.
  16. Zwrócić uwagę na wydalenie popłodu (łożysko) – około 30 minut od porodu noworodka.
  17. Gdy łożysko jest urodzone – zabezpieczyć.
  18. Osłonić krocze rodzącej kobiety.

Zaopatrzenie noworodka:

  1. Zaraz po porodzie noworodka wytrzeć, okryć ciepłym kocem okrywając też główkę – zapewnić ciepło.
  2. Ułożyć dziecko z główką nieco obniżoną, tak aby ułatwić spływanie wydzieliny z ust i nosa. Jeśli to konieczne odśluzować.
  3. Ocenić częstość oddechów i tętna dziecka.
  4. Jeśli trudności w oddychaniu – masować plecy lub podeszwy stóp noworodka.
  5. Jeśli po 1 minucie dziecko nie zacznie samodzielnie oddychać, trudności w oddychaniu (sapka, płytki i nieregularny oddech) należy pomóc dziecku podając tlen (jeśli to możliwe).
  6. Jeśli częstość pracy serca mniejsza niż 60/min. rozpocząć masaż zewnętrzny serca.
  7. Ocenić stan noworodka po kolejnej minucie.

Opieka nad matka po porodzie:

  1. Najważniejsze jest zachowanie stałego kontaktu z rodzącą przez cały poród.
  2. Kontrolowanie tętna oraz oddechu.
  3. Ocenienie stan ogólnego kobiety pod kątem objawów ewentualnie rozpoczynającego się wstrząsu (hipowolemicznego).
  4. Obserwowanie ilość utraconej krwi – ilość wkładek.

Prawa kobiety rodzącej w warunkach pozaszpitalnych.

Każdej kobiecie, niezależnie od tego w jakich warunkach rodzi dziecko, czy to w szpitalu, czy w domu, czy w karetce  – przysługują różne prawa. Prawa te wynikają ze standardów okołoporodowych wskazanych w rozporządzeniu. Jednak ze względu na specyfikę miejsca porodu, niektóre z nich nie są możliwe w realizacji (np. znieczulenie, którego może dokonać jedynie anestezjolog). Przygotowałam zestawienie praw, które przysługują kobiecie rodzącej w warunkach pozaszpitalnych, będącej pod opieką ratownika medycznego. Nie są to wszystkie prawa. Wybrałam te, które uważam za najważniejsze.

  1. Prawo do podejmowania świadomych decyzji związanych z porodem –  dotyczy to wszelkich zabiegów, czy badań związanych z porodem. Przed ich podjęciem ratownik zobowiązany jest uzyskać zgodę rodzącej (m.in. w przypadku nacięcia krocza).
  2. Prawo do informacji o stanie zdrowia rodzącej i dziecka – Informacje udzielane rodzącej powinny być zrozumiałe i pełne, pozwalające jej na świadome podjęcie decyzji związanej z porodem. Ratownik nie może zatajać przed rodzącą informacji, nimi manipulować, czy przedstawiać bez poszanowania uczuć i prywatności rodzącej.
  3. Prawo do intymności – Poród powinien odbywać się z poszanowaniem intymności rodzącej. Oczywiście w czasie porodu nagłego nie zawsze jest możliwe zachowanie pełnej intymności, ale należy dążyć do zapewnienia rodzącej, jak największego komfortu psychicznego.
  4. Prawo do poszanowania godności – Ratownik zobowiązany jest do dołożenia wszelkich starań, by badania, zabiegi, czy choćby zbieranie informacji o stanie zdrowia/samopoczucia pacjentki, przeprowadzane były w sposób życzliwy, kulturalny i na tyle staranny, by nie przysparzać rodzącej niepotrzebnego bólu i dyskomfortu.
  5. Prawo do przyjmowania dowolnej pozycji – Rodząca zachowuje swobodę poruszania się i przyjmowania pozycji dla siebie najwygodniejszej we wszystkich fazach porodu, ze szczególnym uwzględnieniem pozycji wertykalnych. Także parcie powinno wynikać z własnej potrzeby i sposobu położnicy, nie zaś być narzucony przez ratownika.
  6. Ochrona krocza – Zabieg ten powinien być wykonywany jedynie w medycznie uzasadnionych przypadkach i za zgodą pacjentki. Ratownik zobowiązany jest do takiego udzielania pomocy rodzącej i jej pokierowania w trakcie porodu, aby zmniejszyć konieczność wykonania nacięcia.
  7. Kontakt „skóra do skóry” („skin to skin”) – Bezpośrednio po urodzeniu noworodek (o ile stan ogólny matki i dziecka na to pozwalają) powinien zostać położony na brzuchu matki. Kontakt ten powinien być nieprzerwany. Nic nie stoi też na przeszkodzie, by ocena stanu noworodka w skali Apgar odbyła się na brzuchu mamy. W szpitalu mamy prawo do nieprzerwanego dwugodzinnego kontaktu skóra do skóry, w czasie porodu w karetce może się zdarzyć, że zostanie on przerwany ze względu na konieczność szybkiego transportu do szpitala.
  8. Prawo wyboru sposobu karmienia noworodka –  jeżeli kobieta chce karmić piersią, należy jej to umożliwić i pomóc. Pierwsze karmienie piersią powinno mieć miejsce w trakcie pierwszych dwóch godzin od narodzin.

 

Myślę, że są to podstawowe prawa rodzącej i każdy ratownik powinien umożliwić rodzącej jak najlepszy, tj. spokojny i bezpieczny poród, a następnie pozwolić na kontakt skóra do skóry. To bardzo ważne zarówno dla matki, jak i dziecka.

Jeśli uważasz, że post warto komuś pokazać – udostępnij i podaj dalej. Serdecznie pozdrawiam!

 

Przygotowując wpisy dotyczące porodzie w karetce korzystałam  z wielu aktów prawnych, ustaw, rozporządzeń, standardów okołoporodowych, a także literatury dostępnej dla ratowników medycznych czy artykółów i prezentacji szkoleniowych dostępnych w internecie. Ze względu na obszerną bibliografię zdecydowałam, że nie będę jej wklejać w tym miejscu, tylko umieszczę plik doc. do ściągnięcia dla zainteresowanych. Będzie on dostępny w tym miejscu, jak tylko wszystko uporządkuję.

 

 

Mama z maluszkiem na rowerze – co na to prawo?

Każda mama i każdy tata, którzy lubią aktywnie spędzać czas, marzą o tym by pasją jazdy na rowerze podzielić się ze swoimi pociechami. Dumni rodzice, już od pierwszych chwil życia swojego dziecka snują plany wycieczek rowerowych i marzą o piknikach nad rzeką. Ale co na to prawo?

Definicja roweru.

Definicja legalna zawarta w ustawie prawo o ruchu drogowym wskazuje, że rower to pojazd o szerokości nieprzekraczającej 0,9 m, poruszany siłą mięśni osoby jadącej tym pojazdem, ale rowerem może być również pojazd wyposażony w uruchamiany naciskiem na pedały pomocniczy napęd elektryczny zasilany prądem o napięciu nie wyższym niż 48 V o znamionowej mocy ciągłej nie większej niż 250 W, którego moc wyjściowa zmniejsza się stopniowo i spada do zera po przekroczeniu prędkości 25 km/h.

Zgodnie z tą definicją rowerem nie jest tylko i wyłącznie pojazd poruszany siłą mięśni, ale również taki który posiada pomocniczy napęd elektroniczny o ściślej określonych w ustawie parametrach i wskaźnikach.

Problematyka przewożenia dziecka na rowerze i wspólnych wycieczek rowerowych, może być rozpatrywana w kilku kategoriach wiekowych pociechy:

  • Dzieci w przyczepce rowerowej
  • Dzieci poniżej 7 roku życia
  • Dzieci poniżej 10 roku życia
  • Dzieci powyżej 10 roku życia

Legalne przyczepki rowerowe.

Zgodnie z definicją z art. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym przyczepa to pojazd bez silnika, przystosowany do łączenia go z innym pojazdem. W maja 2011 roku weszły w życie poprawki do wspomnianej ustawy. Dopuszczono wtedy do użytku przyczepki rowerowe i od tego czasu przewożenie dzieci w przyczepce jest legalne. . Przewożenie  nieletnich np. w rowerowych przyczepkach towarowych jest nielegalne. zgodnie z art. 63.3.4. omawianej ustawy zabrania się przewozu osób w przyczepie, z tym że dopuszcza się przewóz dzieci w przyczepie przystosowanej konstrukcyjnie do przewozu osób, ciągniętej przez rower lub wózek rowerowy.

Przyczepka może być ciągnięta przez rower lub wózek rowerowy. Definicja roweru została przedstawiona wyżej, natomiast za wózek rowerowy należy uznawać pojazd o szerokości powyżej 0,9 m przeznaczony do przewozu osób lub rzeczy poruszany siłą mięśni osoby jadącej tym pojazdem; wózek rowerowy może być wyposażony w uruchamiany naciskiem na pedały pomocniczy napęd elektryczny zasilany prądem o napięciu nie wyższym niż 48 V o znamionowej mocy ciągłej nie większej niż 250 W, którego moc wyjściowa zmniejsza się stopniowo i spada do zera po przekroczeniu prędkości 25 km/h.

Z dzieckiem w przyczepce możemy jechać jedynie po jezdni, lub ścieżce rowerowej. Paragraf 2. 1. 7)  Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia długość pojazdu (roweru albo zespołu złożonego z roweru i przyczepy) nie może przekraczać 4,00 m.

W przyczepce dzięki zastosowaniu hamaczka można jeździć już w zasadzie od pierwszych dni po narodzinach. W art. 63.2.4 dla przyczepki rowerowej nie ma zapisanego ograniczenia wiekowego, jednak ogranicza nas wzrost dziecka do ok. 120 cm.

Dzieci poniżej 7 roku życia:

Prawo o ruchu drogowym dopuszcza na podstawie art. 33.2. by dziecko w wieku do 7 lat było przewożone na rowerze, ale tylko pod warunkiem że jest ono umieszczone na dodatkowym siodełku zapewniającym bezpieczną jazdę.

Z fotelikiem jest o tyle problem, że istnieją spory, co do tego, od jakiego wieku można przewozić dziecko w takim foteliku. Większość producentów wskazuje, by z fotelikiem zaczekać do momentu, gdy dziecko pewnie siedzi, tzn. gdy ma już dobrze ukształtowany kręgosłup. Najbardziej optymalny moment to ok. 1 rok życia. Niektórzy rodzice jeżdżą na wycieczki rowerowe nawet z 9 -miesięcznym maluszkiem, który pewnie, swobodnie i samodzielnie siedzi.  Niektórzy pediatrzy radzą, aby w fotelikach rowerowych wozić dziecko dopiero wtedy, kiedy dobrze już samo chodzi, a nie tylko siedzi, co sugerowałoby rozpoczęcie rowerowej przygody dopiero w wieku od ok 1,5 roku.

My na pierwszą wycieczkę ze starszym synem pojechaliśmy w miesiącu, w którym kończył 1 rok, młodszy ma aktualnie 9 miesięcy i siedzi stabilnie. Byliśmy już na trzech 20 minutowych przejażdżkach całą rodziną i byliśmy zachwyceni, ale mimo wszystko na dłuższe wycieczki wyruszymy dopiero w następnym roku, jak obaj będą chłopcy starsi, a ich kręgosłupy bardziej przygotowane do np. 1h-1,5h wycieczek.

Siodełka możemy podzielić na takie, które są montowane z przodu lub z tyłu roweru. Fotelik mocowany z przodu poprawia stabilność roweru, rower nie staje dęba i nie kładzie się. Wadą takich fotelików jest to, iż są przeznaczone są dla dzieci do 3 lat. W momencie kiedy dziecko podrośnie trzeba będzie i tak kupić fotelik na tył. Średnio foteliki  montowane na przodzie mają ograniczenie do 15 kg, montowane z tyłu do 22 kg. Istnieją również foteliki, które udźwigną nawet 35 kg, czyli przeznaczone dla 5-10 latków. Należy jednak pamiętać, że ustawodawca przewidział ograniczenie, iż rodzic może przewozić dziecko tylko do 7 lat.

Dzieci do 10 roku życia.

Dziecko do ukończenia 10 roku życia, które chce samodzielnie jechać rowerem, może to zrobić, ale jedynie pod nadzorem osoby dorosłej.

Zgodnie z art. 2 kodeksu drogowego dziecko do lat dziesięciu kierujące rowerem jest pieszym. Prawo o ruchu drogowym traktuje więc dzieci w wieku do 10 lat jak pieszych, a to oznacza, że powinni się oni poruszać po ciągach komunikacyjnych przeznaczonych dla pieszych – chodnikach lub ścieżkach, a jeśli ich nie ma – po poboczu drogi lub lewą stroną jezdni. .

Artykuł 33 w punkcie 5 dopuszcza jazdę na rowerze po chodniku osoby dorosłej, w przypadku, kiedy opiekuje się dzieckiem do lat 10. W artykule tym znajdziemy bowiem zapis, że korzystanie z chodnika lub drogi dla pieszych przez kierującego rowerem jest dozwolone wyjątkowo, gdy opiekuje się on osobą w wieku do lat 10 kierującą rowerem. Dorosły opiekujący się dzieckiem do lat 10 może iść obok niego po chodniku, lub jechać na rowerze (również po chodniku). Oboje oczywiście muszą poruszać się ostrożnie i ustępować miejsca pieszym. Opiekując się dzieckiem młodszym niż 10 lat, możemy korzystać ze ścieżki rowerowej tylko wtedy, gdy nie ma chodnika ani pobocza albo nie ma możliwości skorzystania z nich.

Dzieci powyżej 10 roku życia.

Art. 96 punkt 2  Prawo o Ruchu Drogowym zawiera zapis następującej treści:  Kartę rowerową lub motorowerową może uzyskać osoba, która wykazała się niezbędnymi kwalifikacjami i osiągnęła wymagany wiek -10 lat w przypadku karty rowerowej i 13 lat w przypadku karty motorowerowej. Z tego zapisu wynika. że osoba która osiągnęła 10 lat i posiada kartę rowerową może poruszać się po drogach publicznych samodzielnie. Osoby powyżej 18 roku życia nie muszą posiadać żadnego dokumentu, aby móc poruszać się po drodze rowerem.

Kask rowerowy.

Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia każdy rower musi być wyposażony w co najmniej jedno:

  1. światło przednie białe lub żółte świecące ciągłym, lub migającym światłem – czyli np lampka przednia na baterie, akumulatory lub dynamo,
  2. światło tylne czerwone, odblaskowe
  3. światło tylne świecące ciągłym, lub migającym (od 2002 roku) światłem,
  4. skutecznie działający hamulec,oraz,
  5. dzwonek lub inny sygnał ostrzegawczy o nieprzeraźliwym dźwięku (jego brak może skutkować grzywną w wysokości 50 zł)
  6. kierunkowskazy – tylko w przypadku kiedy konstrukcja roweru lub wózka rowerowego uniemożliwia sygnalizowanie zamiaru skrętu ręką.

Brak jest przepisów wskazujących na to, aby rowerzysta lub dziecko musieli mieć kask na głowie, nie jest to niezbędne wyposażenie roweru i rowerzysty.

Obowiązek jazdy w kasku dla rowerzystów wprowadzono  w Australii i Nowej Zelandii, w niektórych stanach USA i Kanady oraz na Malcie. Na dzień dzisiejszy są to jedyne kraje na całym świecie z takim przepisem. W kilku krajach jest taki obowiązek dla dzieci.  W innych krajach kaski nie są powszechnie używane. Wg. Europejskiej Federacji Cyklistów (ECF) statystyki osób używających kaski rowerowe w krajach w których jest dużo rowerzystów wyglądają następująco:

  • Holandia – 0,1 %
  • Niemcy – 2 %
  • Francja – 2,4 %

Wszystkie organizacje skupiające rowerzystów, w tym Europejska Federacja Cyklistów (ECF) jednoznacznie wypowiadają się w tej kwestii i są przeciwko wprowadzaniu obowiązkowych kasków dla rowerzystów. Także wielu specjalistów od ruchu rowerowego przychyla się do tej opinii argumentując, że wbrew pozorom obowiązek noszenia kasku rowerowego wcale bezpieczeństwa nie poprawi, a czasami paradoksalnie je zmniejszy. Wyniki badań przeprowadzonych w 2006 roku przez  dr Iana Walkera z Uniwersytetu w Bath (Wielka Brytania) wykazały, że rowerzyści, którzy jeżdżą w kaskach, są częściej ofiarami kolizji drogowych. Na podstawie badań 2500 sytuacji w których rowerzysta był omijany przez samochód okazało się, że kierowcy samochodów mijają rowerzystów w kaskach o 8,5 cm bliżej niż rowerzystów nie posiadających tego zabezpieczenia. Prawdopodobnie rowerzysta w kasku jest postrzegany jako lepiej zabezpieczony w trakcie kolizji, stąd reszta użytkowników pozwala sobie na zmniejszenie marginesu bezpieczeństwa. Tak na prawdę  kask daje tylko iluzoryczne poczucie bezpieczeństwa – zarówno rowerzyście, jak i kierowcom innych pojazdów.*

Mam nadzieję, że wpis okazał się ciekawy i przydatny. Jeżeli masz ochotę podziel się tym postem ze znajomymi. Serdecznie pozdrawiam i życzę udanych wypraw rowerowych z najmłodszymi. 🙂

 

  • Informacje zostały zaczerpnięte z portalu wrower.pl (http://wrower.pl/prawo/kask-rowerowy-obowiazkowy,2310.html)